BeLeef is een gespecialiseerde GGZ instelling

Onderzoek

Bij BeLeef vinden we het belangrijk om te blijven leren van de ervaringen van cliënten. Daarom onderzoeken we hoe cliënten onze begeleiding, locaties en behandeling ervaren, en welke invloed het traject heeft op hun herstelproces. Ook kijken we naar de meerwaarde van onze ErvaringsProfessie^©, omdat persoonlijke en professionele ervaring binnen BeLeef een belangrijke plek heeft. De inzichten uit dit onderzoek helpen ons om zorgvuldig te blijven reflecteren op onze werkwijze en om onze zorg verder te blijven afstemmen op wat cliënten nodig hebben.

Interview met Carmen Netten over de grondslagen van ErvaringsProfessie

Carmen Netten is GGZ Professional en ErvaringsProfessional^©. Vanuit haar betrokkenheid bij eetstoorniszorg ontwikkelde zij een visie waarin professionele kennis en persoonlijke ervaring elkaar zorgvuldig aanvullen. Binnen die visie gaat behandeling niet alleen over methoden, technieken of protocollen, maar ook over de therapeutische relatie en de manier waarop iemand zich gezien en begrepen voelt. Dat uitgangspunt vormde de basis voor het concept ErvaringsProfessie en voor de rol van de ErvaringsProfessional^© binnen BeLeef. In onderstaand interview met Carmen lees je hoe deze manier van werken is ontstaan en waarom ervaringskennis binnen behandeling een eigen, professionele plek verdient.

Ruim 25 jaar expertise als gespecialiseerde GGZ instelling

Het ontstaan van ErvaringsProfessie

De basis voor ErvaringsProfessie ontstond in de praktijk van Carmen Netten, waar zij vanaf negentienachtennegentig onderzocht hoe persoonlijke ervaring en professionele kennis elkaar binnen behandeling konden versterken. Later kreeg deze visie verder vorm binnen Human Concern, dat zij in tweeduizend drie oprichtte. Daar werd steeds duidelijker hoe waardevol het kan zijn wanneer een Professional ook eigen ervaring zorgvuldig en professioneel inzet. Cliënten herkenden zich sneller, er ontstond eerder openheid en de therapeutische relatie kreeg meer diepte. Vanuit die ontwikkeling ontstond de term ErvaringsProfessie, met de ErvaringsProfessional^© als hulpverlener die ervaringskennis en professionele deskundigheid met elkaar verbindt.

ErvaringsProfessie: 1 + 1 = 3

Vanuit deze ontwikkeling groeide de overtuiging dat ErvaringsProfessie een eigen kracht heeft binnen eetstoorniszorg. Die kracht zit niet alleen in kennis, methodiek of ervaring op zichzelf, maar juist in wat er ontstaat wanneer professionele deskundigheid en doorleefde ervaring elkaar aanvullen. ErvaringsProfessionals^© hebben zelf een herstelproces doorgemaakt en zetten die ervaring zorgvuldig in binnen hun professionele rol. Daardoor kan er sneller herkenning ontstaan en krijgt de begeleiding vaak een nabije, menselijke laag. Tegelijk blijft ErvaringsProfessie meer dan herkenning alleen. Het is een professionele manier van werken, met duidelijke kaders, methoden en aandacht voor wat het herstelproces van iedere cliënt vraagt.

Verder bouwen aan ErvaringsProfessie

Hoewel Carmen Netten Human Concern in 2022 heeft verkocht, blijft haar betrokkenheid bij ErvaringsProfessie aanwezig. Wat ooit begon als een zoektocht naar zorg waarin professionele kennis en doorleefde ervaring elkaar versterken, leeft binnen BeLeef verder. De inzichten die zij in de loop der jaren ontwikkelde, vormen een belangrijke basis voor de manier waarop BeLeef kijkt naar behandeling, begeleiding en duurzaam herstel. Voor Carmen is ErvaringsProfessie geen tijdelijk idee, maar een visie op zorg waarin authenticiteit, professionele nabijheid en menselijke betrokkenheid een vaste plek hebben.

BeLeef als vervolg op een zorgvisie

BeLeef is ontstaan vanuit dezelfde beweging waarmee Carmen eerder Human Concern oprichtte. De wens om eetstoorniszorg menselijker, dieper en zorgvuldiger vorm te geven, blijft daarin voelbaar. Binnen BeLeef krijgt haar visie opnieuw vorm, met aandacht voor de cliënt én voor de unieke bijdrage van de Professional zelf. ErvaringsProfessionals^© zetten hun ervaring niet zomaar in, maar doen dat binnen duidelijke professionele kaders. Zo blijft de begeleiding persoonlijk en zorgvuldig, met ruimte om samen te onderzoeken wat iemand nodig heeft.

Vernieuwing in de zorg

Als grondlegger van Human Concern, BeLeef en ErvaringsProfessie blijft Carmen Netten betrokken bij de ontwikkeling van zorg voor mensen met een eetstoornis. Haar werk laat zien dat vernieuwing niet alleen gaat over nieuwe methoden, maar ook over anders kijken naar de relatie tussen cliënt en hulpverlener. Door professionele deskundigheid en ervaringskennis een gelijkwaardige plek te geven, ontstaat er ruimte voor zorg die dichter bij de mens blijft. Binnen BeLeef leeft die visie verder in de manier waarop cliënten worden begeleid.

Lees Carmen's blog over 'De eetstoornis als Identiteitsstoornis'

Onderzoek

Binnen Human Concern startte Carmen Netten verschillende onderzoeken, onder andere naar brede herstelcriteria en naar de werking van ErvaringsProfessie binnen de zorg. Daarbij staat de vraag centraal wat er gebeurt wanneer Professionals hun persoonlijke levenservaring en eigen herstelproces zorgvuldig inzetten naast hun kennis, opleiding en vaardigheden. Welke invloed heeft die ervaringsdeskundigheid op de therapeutische relatie, op herkenning en op de effectiviteit van behandeling? Het onderzoek loopt nog en wordt door Carmen nauw gevolgd. De inzichten die hieruit ontstaan, helpen om ErvaringsProfessie verder te onderbouwen en zorgvuldig te blijven ontwikkelen.

Lopend wetenschappelijk onderzoek

Charlotte Bijkerk (afdeling Onderzoek) is in april 2022 gestart met haar promotieonderzoek. Dit doet zij onder leiding van haar promotor prof.dr. R.R.J.M. Vermeiren (Curium-LUMC / Universiteit Leiden) en haar copromotoren dr. Sander de Vos en dr. Laura Nooteboom (Curium-LUMC). Het promotieonderzoek bestaat uit meerdere deelonderzoeken en zal een aantal jaar duren. Het promotieonderzoek richt zich op het wetenschappelijk onderzoeken van het behandelen van eetstoornissen met behulp van de inzet van ervaringsdeskundigheid door professionals: in lijn met de visie van Carmen Netten. Het uiteindelijke doel van de onderzoekslijn is om de voor- en nadelen van de inzet van ervaringsdeskundigheid door professionals bij eetstoornissen beter in kaart te brengen en eventueel te komen tot richtlijnen voor professionals met betrekking tot het inzetten van Ervaringsprofessionaliteit.

Hoewel een aanzienlijk deel van de professionals in de GGZ die eetstoornis cliënten behandelen zelf ook een eetstoornis verleden hebben gehad, is er tot op heden geen consensus of zij die ervaringen moeten inzetten in de behandeling. In ons recent gepubliceerde systematische review hebben we gekeken naar de bestaande wetenschappelijk literatuur rondom het werken van professionals in het eetstoornisveld die zelf ervaring hebben met een eetstoornis. Onze review laat zien dat aandacht nodig is op het gebied van de behandeling (interactie tussen professional en client), de professionals zelf en de werkomgeving. We adviseren dat er meer onderzoek moet worden gedaan naar de inzet van ervaringskennis door professionals met een eetstoornis, om de toegevoegde waarde ervan in de praktijk goed te kunnen benutten.

Het artikel is geschreven in samenwerking met
Laura Nooteboom, Carolijn de Beer, Sander de Vos en Robert Vermeiren
Lees hier het artikel.

Afgerond wetenschappelijk onderzoek

Exploring mental health dynamics during eating disorder treatment: A psychometric network study with panel data, Modelling trajectories of change in psychopathology and well-being during eating disorder outpatient treatment
De psychometrische netwerkstructuur van geestelijke gezondheid bij patiënten met een eetstoornis: The psychometric network structure of mental health in eating disorder patients;
Onderzoek naar verbanden tussen persoonlijkheidskenmerken en emotioneel, psychologisch en sociaal welbevinden bij patiënten met een eetstoornis: Exploring associations between personality trait facets and emotional, psychological and social well-being in eating disorder patients;
Attitudes van professionals over behandelaren met een eetstoornis: Attitudes towards eating disorders clinicians with personal experience of an eating disorder;
De aanwezigheid van positieve geestelijke gezondheid (welbevinden) onder cliënten met een eetstoornis en de relatie met klachten: Having an eating disorder and still being able to flourish;
Wat zijn belangrijke herstelcriteria van een eetstoornis volgens mensen die zelf hersteld zijn van een eetstoornis: een systematische review en kwalitatieve meta-analyse: Identifying fundamental criteria for eating disorder recovery;
Ervaringen van cliënten en ervaringsdeskundige behandelaren (Ervaringsprofessionals^©) rondom de inzet van ervaringsdeskundigheid in de behandeling: Recovered eating disorder therapists using their experiential knowledge in therapy.

Proefschrift Sander de Vos (2021)

Op 28 oktober 2021 heeft onderzoeker Sander succesvol zijn proefschrift verdedigd: ‘Understanding mental well-being in the face of adversity: a scientific exploration in eating disorder patients‘ aan de Universiteit Twente. Het proefschrift behandelt welbevinden onder eetstoorniscliënten vanuit verschillende invalshoeken:

Wat zijn fundamentele herstelcriteria?
Hoe zijn welbevinden en psychiatrische klachten aan elkaar gerelateerd?
Zijn er cliëntkenmerken die gerelateerd zijn aan welbevinden
Hoe verandert de geestelijke gezondheid in eetstoorniscliënten (tijdens de behandeling)?
Hoe zijn de resultaten van de verschillende onderzoeken gerelateerd aan huidige theorieën over gezondheid?
Hoe ervaren eetstoorniscliënten welbevinden?
Een groot deel van de onderzoeken is gebaseerd op data die binnen Human Concern is verzameld onder cliënten.

Bron: website Human Concern

Resultaten van de Klinische behandeling

Uit onderzoek dat eerder binnen Human Concern is uitgevoerd, blijkt dat cliënten gemiddeld 28,3 jaar zijn bij de start van de behandeling. De gemiddelde duur van de eetstoornis bij intake is negen jaar. Alle cliënten hadden op dat moment al één of meerdere eerdere behandelingen voor hun eetstoornis gevolgd. Deze gegevens laten zien dat het Klinische zorgpad vooral wordt gevolgd door mensen bij wie de eetstoornis al langere tijd aanwezig is en bij wie eerdere hulp niet altijd voldoende houvast heeft gegeven.

Invloed op herstel en welbevinden

De onderzoeksresultaten laten zien dat de Klinische behandeling een belangrijke bijdrage levert aan het herstel van cliënten met een ernstige en langdurige eetstoornis. Er is een positieve invloed zichtbaar op het welbevinden van cliënten, op eetstoornisklachten en op bredere psychische klachten. Ook op lichamelijk gebied zijn veranderingen gemeten. Hoewel BeLeef niet werkt vanuit BMI als leidend uitgangspunt, maar kijkt naar het setpointgewicht van het lichaam, is BMI in het onderzoek wel meegenomen. Zowel bij ondergewicht als overgewicht was tijdens de behandeling een positieve ontwikkeling zichtbaar.

Duurzaam herstel na de behandeling

Meer dan de helft van de cliënten liet duurzaam herstel zien tijdens de follow up periode van zes en twaalf maanden. Bij 20 tot 25% van de cliënten was er een terugval zichtbaar op verschillende herstelindicatoren. Deze terugval was vaak tijdelijk en hing regelmatig samen met de overgang terug naar het dagelijks leven. Tegelijk liet het onderzoek zien dat er bij veel cliënten een wezenlijke verschuiving had plaatsgevonden in hoop, vertrouwen, motivatie en geloof in herstel. Daardoor kwam verder herstel vaak sneller opnieuw op gang.

Herstel als verdiepend proces

Het doel van de behandeling is niet alleen een tijdelijke afname van symptomen. Binnen BeLeef richten we ons op dieper inzicht, identiteitsgroei en meer zelfredzaamheid. Samen onderzoeken cliënten hoe de eetstoornis als signaal werkt en hoe zij daar op een passende manier op kunnen reageren. Door eerder te herkennen wat er speelt en tijdig bij te sturen, ontstaat er meer regie en vertrouwen in het eigen proces. Vanuit die ontwikkeling krijgt het zelfherstellend vermogen van cliënten meer ruimte om verder vorm te krijgen.

Clienttevredenheids- onderzoek

Om de kwaliteit van de klinische behandeling te waarborgen en waar nodig te verbeteren vragen wij onze cliënten deel te nemen aan een clienttevredenheidsonderzoek. Na iedere behandeltraject voeren we een onderzoek uit met behulp van vragenlijsten.

Hieronder een overzicht van de belangrijkste bevindingen:

Cliënten gaven het aanmeld/voortraject een gemiddeld cijfer van: 7.8
Cliënten gaven ons Kort Klinische Boost Behandeling een gemiddeld cijfer van: 8,9
Cliënten gaven de locatie in Portugal een gemiddelde van 4,9 sterren vd 5
95% van de cliënten was tevreden over het betrekken van het systeem
91% van de cliënten was tevreden over de begeleiding na terugkomst in Nederland.

Vervolgonderzoek

Nu BeLeef opnieuw start met een eerste groep, willen we het onderzoek verder voortzetten. Dat doen we om beter te begrijpen hoe cliënten de behandeling ervaren en welke onderdelen bijdragen aan hun herstelproces. Minstens zo belangrijk is de feedback die cliënten ons geven over wat beter of zorgvuldiger kan. Juist die ervaringen helpen ons om te blijven leren, te blijven luisteren en onze behandeling waar mogelijk verder aan te scherpen. Het doel blijft steeds hetzelfde: zorg bieden die aansluit bij wat cliënten nodig hebben en die zich blijft ontwikkelen vanuit praktijk, onderzoek en aandachtige reflectie.

Over BeLeef Centrum voor Eetstoornissen

Onderzoek heeft binnen BeLeef een belangrijke plek, omdat we willen blijven begrijpen wat onze behandeling voor cliënten betekent. We kijken niet alleen naar uitkomsten, maar ook naar hoe cliënten de begeleiding, de locaties en de rol van ErvaringsProfessionals^© ervaren. De visie van Carmen Netten vormt daarin een belangrijke basis. Vanuit haar werk ontstond de wens om eetstoorniszorg menselijker, zorgvuldiger en beter onderbouwd vorm te geven. Door onderzoek te blijven verbinden aan de praktijk, blijven we leren van wat cliënten meemaken en stemmen we onze zorg steeds verder af op wat in het herstelproces aandacht vraagt.

Over ons

Vragen over het onderzoek bij BeLeef?

Heb je vragen over het onderzoek binnen BeLeef, de resultaten van eerdere behandelingen of de manier waarop we ervaringen van cliënten meenemen in onze ontwikkeling? Je bent welkom om contact met ons op te nemen. We denken rustig met je mee en beantwoorden je vragen zo duidelijk mogelijk. Ook wanneer je wilt weten hoe onderzoek samenhangt met onze behandelvisie of met de rol van ErvaringsProfessionals, nemen we daar graag de tijd voor. Je bereikt ons via +31 (0)85 400 03 11 of door een e-mail te sturen naar info@be-leef.me.

Informatiebijeenkomsten

Aanmelden voor behandeling

De reis naar JeZelf

BeLeef heeft ruim 25 jaar expertise als gespecialiseerde GGZ instelling voor de behandeling van Anorexia, Boulimia, Orthorexia, BED en alles wat daar tussenin valt (EDNOS).